‘Hoe belangrijk vindt het topmanagement de ontwikkeling van medewerkers eigenlijk? Het is de taak van elke HR-professional om daar achter te komen,' zegt hoogleraar Janka Stoker.
Janka Stoker is bijzonder hoogleraar Leiderschap en organisatieverandering aan de Faculteit Economie en Bedrijfskunde aan de Rijksuniversiteit Groningen en adviseur bij Berenschot. Drie vragen aan haar over leiderschap en ontwikkeling van medewerkers.
Is leiderschap van invloed op de ontwikkeling van medewerkers?
"Absoluut ja. Een van de essentiële kenmerken van leidinggeven is dat je medewerkers beïnvloedt en een belangrijke opgave van leiders is om medewerkers te ontwikkelen. Er zijn managers die dat zelfs als hun belangrijkste opgave zien, maar er zijn er ook die vooral sturen op prestaties en resultaten op korte termijn en er daardoor minder mee bezig zijn.
Er is een eeuwig dilemma: laat je iemand doen wat hij al kan zodat je zeker weet dat het goed gebeurt en je als manager een goed resultaat behaalt? Of bekijk je medewerkers vanuit een langetermijnperspectief en laat je hen eens wat anders leren om zich verder te ontwikkelen?
Het heeft alles te maken met wat de organisatie belangrijk vindt en ook hoeveel risico de organisatie kan nemen. Managers moeten beseffen dat zij een belangrijke rol hebben bij de ontwikkeling van hun medewerkers, maar er is geen standaardrecept voor hoe je hen stimuleert. Dat is voor iedereen anders."
Hebt u een voorbeeld uit de praktijk van zo'n dilemma?
"Sommige promovendi vinden het moeilijk om presentaties voor niet-wetenschappers te houden. Dan kan ik natuurlijk zeggen: ‘Dat doe ik wel voor je'. Dat is de makkelijke weg. Dan weet ik dat het goed gaat, maar voor de promovendus zelf is deze keuze niet zo goed, want kunnen presenteren - juist ook aan mensen in de praktijk - is heel belangrijk voor een wetenschapper. Daarom is het beter dat ik ze help zodat ze het leren. Ik kies dan expliciet voor resultaat op langere termijn in het belang van individuele ontwikkeling, ook als de eerste presentaties misschien minder goed verlopen."
Wat kan HR doen zodat managers de ontwikkeling van de medewerkers stimuleren?
"HR moet ervoor zorgen dat zij niet de enige is die een punt maakt van medewerkerontwikkeling. Praat dus met het topmanagement over: ‘Hoe belangrijk vinden wij de ontwikkeling van medewerkers eigenlijk?' De taak van HR is om antwoord op die vraag te krijgen. Daar begint het mee. Het topmanagement moet zich hier duidelijk over uitspreken, want het is voor HRM'ers zeer frustrerend wanneer topmanagers zéggen dat zij dit erg belangrijk vinden terwijl ze in de praktijk andere signalen afgeven. Dan zeggen ze het voor de formaliteit. Overigens moet HR er rekening mee houden dat het antwoord anders uitvalt dan gehoopt."